15/07/1405  
 
دوشنبه, ۱۶ شهریور ۱۴۰۵ ۱۸:۵۹ ۱۸
طبقه بندی:
  • فضای کسب و کار
  • اطلاعیه های سازمان
چچ
سرمایه‌گذاری خطرپذیر در سایه نااطمینانی؛ آینده اکوسیستم نوآوری به کدام سو می‌رود؟

سرمایه‌گذاری خطرپذیر در سایه نااطمینانی؛ آینده اکوسیستم نوآوری به کدام سو می‌رود؟

در سال‌های اخیر سرمایه‌گذاری خطرپذیر (VC) در ایران تحت تاثیر مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، سیاسی و ساختاری با افت محسوسی مواجه شده است. افزایش نااطمینانی‌های اقتصادی، محدود شدن مسیرهای تامین مالی، مهاجرت سرمایه انسانی و تداوم ریسک‌های ناشی از تحولات منطقه‌ای موجب شده است بسیاری از سرمایه‌گذاران با احتیاط بیشتری وارد حوزه استارتاپ‌ها شوند. در چنین شرایطی بررسی چشم‌انداز اکوسیستم نوآوری و آینده سرمایه‌گذاری خطرپذیر بیش از گذشته اهمیت یافته است.

محمود شجاعی کیاسری، فعال حوزه استارتاپی و عضو کمیسیون مشاوران سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران، با اشاره به تاثیر شرایط پرالتهاب کنونی بر اکوسیستم نوآوری کشور معتقد است اگرچه فضای فعلی سرمایه‌گذاری با چالش‌های جدی روبه‌روست، اما تجربه اقتصادهای نوآور نشان می‌دهد که بحران‌ها همواره زمینه‌ساز شکل‌گیری فرصت‌های تازه هستند و با بازگشت ثبات می‌توان انتظار آغاز دوره‌ای جدید از رشد استارتاپ‌ها و سرمایه‌گذاری خطرپذیر را داشت.

وی با بیان اینکه در دوران بحران ریسک‌پذیری سرمایه‌گذاران به شکل محسوسی کاهش می‌یابد گفت: «در شرایطی که اقتصاد با نااطمینانی‌های گسترده و ریسک‌های سیستماتیک مواجه است صندوق‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر بیش از هر چیز بر حفظ منابع و مدیریت نقدینگی تمرکز می‌کنند. به همین دلیل سرمایه‌گذاری روی استارتاپ‌های نوپا و مرحله بذری کاهش یافته و سرمایه‌ها بیشتر به سمت دارایی‌های کم‌ریسک‌تر حرکت کرده‌اند.»

به گفته شجاعی کیاسری تغییر رفتار سرمایه‌گذاران تنها به کاهش سرمایه‌گذاری محدود نمی‌شود، بلکه الگوی تخصیص سرمایه نیز دستخوش تحول شده است. او توضیح داد که در شرایط فعلی سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند روی استارتاپ‌هایی سرمایه‌گذاری کنند که از مدل کسب‌وکار تثبیت‌شده، جریان درآمدی مشخص و توانایی عبور از شرایط بحرانی برخوردار باشند. همچنین هم‌سرمایه‌گذاری میان صندوق‌ها بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته تا ریسک سرمایه‌گذاری میان چند بازیگر تقسیم شود.

این عضو کمیسیون مشاوران سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران یکی دیگر از چالش‌های مهم اکوسیستم را تاب‌آوری زیرساخت‌های فناوری دانست و افزود: «کسب‌وکارهای دیجیتال و پلتفرم‌های داده‌محور وابستگی مستقیمی به پایداری زیرساخت‌های ارتباطی دارند. هرگونه اختلال در اینترنت یا شبکه مستقیما عملکرد این کسب‌وکارها را تحت تاثیر قرار می‌دهد. به همین دلیل سرمایه‌گذاران در ارزیابی استارتاپ‌ها بیش از گذشته به معماری سامانه‌ها، توان فنی تیم‌ها و میزان تاب‌آوری زیرساختی توجه می‌کنند.»

وی با تاکید بر ضرورت توسعه زیرساخت‌های استاندارد و تقویت مشارکت دولت و بخش خصوصی در این حوزه اظهار کرد که کاهش وابستگی‌های زیرساختی می‌تواند بخشی از ریسک‌های موجود را مدیریت کرده و زمینه را برای رشد پایدار کسب‌وکارهای نوآور فراهم کند.

شجاعی کیاسری در ادامه سرمایه انسانی را یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های اکوسیستم استارتاپی عنوان کرد و گفت: «افزایش مهاجرت نیروهای متخصص به‌ویژه در حوزه‌های توسعه نرم‌افزار، دواپس و علم داده یکی از چالش‌های جدی امروز است. در سرمایه‌گذاری خطرپذیر سرمایه‌گذار بیش از هر چیز روی توانمندی و پایداری تیم سرمایه‌گذاری می‌کند و تضعیف این سرمایه انسانی به‌طور مستقیم بر ارزش‌گذاری استارتاپ‌ها اثر می‌گذارد.»

وی همچنین به محدود شدن مسیرهای خروج سرمایه‌گذاران اشاره کرد و افزود: «سرمایه‌گذاری خطرپذیر بدون وجود مسیرهای شفاف خروج مانند عرضه اولیه سهام یا ادغام و تملک با چالش مواجه می‌شود. در شرایط فعلی محدودیت‌های موجود در این حوزه باعث شده است چرخه سرمایه‌گذاری با کندی همراه شود و به همین دلیل توسعه بازارهای ثانویه سهام استارتاپی می‌تواند بخشی از این خلأ را جبران کند.»

این فعال حوزه استارتاپی با وجود همه این چالش‌ها چشم‌انداز آینده اکوسیستم نوآوری را مثبت ارزیابی کرد و گفت: «بحران‌ها اگرچه فشارهای قابل توجهی به کسب‌وکارها وارد می‌کنند، اما هم‌زمان زمینه‌ساز شکل‌گیری نیازها و فرصت‌های جدید نیز هستند. به محض بازگشت اقتصاد به شرایطی با ثبات و پیش‌بینی‌پذیری بیشتر می‌توان انتظار شکل‌گیری موج تازه‌ای از استارتاپ‌های ساختاریافته‌تر و افزایش سرمایه‌گذاری‌های خطرپذیر را داشت.»

وی در پایان تاکید کرد که اکنون زمان مناسبی برای تقویت زیرساخت‌های فنی، استانداردسازی داده‌ها، افزایش تاب‌آوری سازمانی و حفظ سرمایه انسانی است و شرکت‌هایی که در این دوره بر توسعه ظرفیت‌های خود تمرکز کنند در دوره رونق پیش‌رو از جایگاه رقابتی بالاتری برخوردار خواهند بود.

آدرس کوتاه شده: